سیکل نوسانی طلا و ارز و واکنشهای کهکشانی بازار سرمایه
سقوط دو هزار واحدی بازار سرمایه در یک روز ـ که باید از آن به مصیبتی برای بازار یاد کرد ـ تنها نشان از یک واقعیت دارد؛ واقعیتی که مسئولان یا نخواستند آن را ببینند و یا اصلا آن را ندیدند. تنها بازگشت سیکل نوسانی طلا و ارز با قوت گرفتن اونس جهانی کافی بود که این واقعیت خود را آشکارا نشان دهد.


سقوط دو هزار واحدی بازار سرمایه در یک روز ـ که باید از آن به مصیبتی برای بازار یاد کرد ـ تنها نشان از یک واقعیت دارد؛ واقعیتی که مسئولان یا نخواستند آن را ببینند و یا اصلا آن را ندیدند. تنها بازگشت سیکل نوسانی طلا و ارز با قوت گرفتن اونس جهانی کافی بود که این واقعیت خود را آشکارا نشان دهد.
به گزارش «تابناک»، مدتی بود که بازار طلا و ارز از ثبات نسبی برخوردار شده بود؛ ثباتی که از چند صباحی پیش از انتخابات ریاست جمهوری آغاز شده بود و تقریبا تا اواخر هفته اخیر نیز ادامه داشت. در این میان ثبات بازار طلا و ارز همزمان شد با رونق بازار سرمایه و پرشهای بعضا تعجببرانگیز شاخص کل بازار سرمایه که منجر به رسیدن آن به ۸۸ هزار واحد نیز شد. بنا بر این گزارش، بازار سرمایه یکی از مهمترین عوامل و دماسنجها در اقتصادهای توسعه یافته است؛ به این معنا که نوسانات شاخصها در بازارهای سرمایه اقتصادهای پیشرفته معمولا مبنای تجزیه و تحلیل وضعیت کلی اقتصاد قرار میگیرند و بسیاری از مواقع رشد اقتصادی و میزان آن با روند رشد بازار سرمایه سنجیده میشود.
از سوی دیگر، رشد این بازار ارتباط مستقیمی با وضعیت بازارهای رقیب آن همچون بازارهای طلا ارز ـ معاملات فیزیکی و آتی ـ دارد. اصولا اگر نسبتی در خصوص میزان گردش نقدینگی در بین بازارهای طلا و ارز و سرمایه بتوان تعریف کرد، این نسبت در این دو بازار معکوس است و به هر میزان که یک بازار از رونق بیشتری برخوردار شود، احتمال کم رونق بودن و کند شدن آهنگ حرکتی رشد بازار دیگر زیادتر میشود.
بنابراین، از آنجا که ورود نقدینگی به بازار سرمایه، منجر به مهمیز زدن به رشد اقتصادی و دمیدن روح در کالبد بخشهای مولد اقتصاد است، اقتصادهای پیشرفته، تأکید بسیاری بر رونق بازارهای سرمایه دارند و سیاستهای پولی بانکهای مرکزی و مالی دولتها همواره گوش چشمی به تأثیر و تأثرات بر بازار سرمایه دارد. این مورد به ویژه در بحران رکود اقتصادی اخیر در اقتصاد جهانی به وضوح دیده شد.
در ایران اما متأسفانه بازار سرمایه آنگونه که باید و شاید مورد توجه قرار نگرفته و اهمیت آن در اقتصاد به دلایلی چند از جمله عدم تأثیر بخش خصوصی با ظرفیت کامل در اقتصاد چندان جدی گرفته نشده است. از همین روی بازار سرمایه در ایران بیش از اندازه به یک بازار واکنشی تبدیل شده که با کوچکترین تحول اقتصادی یا سیاسی واکنشهای کهکشانی از خود نشان میدهد.

البته ذات بازار سرمایه به دلیل نوع فعالیت خود، تأثیر پذیری از شاخصهای اقتصادی و سیاسی همزمان است؛ اما میزان این تأثیر نکتهای است که باید به شدت به آن توجه کرد.
این گزارش در ادامه میافزاید، در ماههای اخیر و همزمان با اوجگیری شاخص بازار سرمایه بسیاری از مسئولان و به ویژه برخی رسانهها، شادمان از آنچه «رکوردهای پیاپی» بازار سرمایه در عبور از کانالها میخواندند، این نکته مهم را به دست فراموشی سپرده بودند که تب تند زود عرق میکند.
به عبارت دیگر، نکتهای که مورد غفلت واقع شده، این بود که این بازار بیش از اندازه نسبت به تحولات سیاسی واکنش نشان داده است؛ واکنشی که ضریب تأثیر آن با واقعیت بیرونی چندان هماهنگی نداشت و همزمان شدن آن با جو خوشبینانه نسبت به آینده اقتصادی، منجر به رقم خوردن آن چیزی بود که در اصطلاح «رفتار گلهای» به آن میگویند: هجوم بیمنطق به بازار در پی یک جو خوشبینانه.
ادامه این روند پس از مذاکرات هستهای ژنو و توافق در آن منجر به آن شد که بازار سرمایه به رقم ۸۸ هزار واحد در شاخص کل دست یابد و بازدهی بازار سرمایه تهران در میان بازارهای سرمایه به رقم بیسابقه ۱۳۲ درصد برسد؛ رقمی که منجر به افتخار مسئولان بازار بود، اما در پس آن واقعیتی قرار داشت که بسیاری از باور آن خودداری میکردند.
تنها کافی بود که پس از مذاکرات، کمی شک و تردید در خصوص آینده توافق و وضعیت تحریمها در فضای افکار عمومی شکل بگیرد تا منجر به آن شود که به تدریج بازار سرمایه رویه واکنشی معکوسی را پی گرفته و به تدریج در هفته اخیر با نوسانات کاهشی روبرو شده و در نهایت امروز یک سقوط بیسابقه را رقم بزند: سقوط دو هزار واحدی که برای یک بازار سرمایه تقریبا حکم یک مصیبت را دارد.
به شکل کاملا جالب توجهی میبینیم که از آغاز هفته جاری بازار طلا و ارز دوباره با قوت گرفتن اونس جهانی طلا در بازار نیویورک و لندن، در تهران نیز مورد استقبال مواجه میشود و همزمان با روند کاهشی در بازار سرمایه دوباره شاهد رونق بازار ارز و طلا هستیم، البته لنگ لنگان.
سیکل نوسانی طلا و ارز ـ که پس از یک ثبات نسبی چند ماهه اکنون بنا به ذات بازار دوباره شاهد آن هستیم ـ به خوبی نشان داد که بازار سرمایه تا چه حد واکنشی و برگرفته از عوامل خارجی و بازارهای رقیب است. این امر نتیجه بلافصل یک قاعده کلی است: بازار سرمایه در ایران به شدت در برابر رفتارهای گلهای افراد و ذات بیثبات و واکنشی خود آسیب پذیر است؛ آسیبی که مسئولان بازار سرمایه یا نخواستند به آن توجه کنند یا متوجه آن نبودهاند.
حجم نقدینگی در دست افراد در جامعه ایران، شاید بر خلاف آنچه گمان میشود، اندک نباشد ولی موجی را شامل میشود که متأسفانه همراه با همان تفکر «رفتار گلهای» است. در این میان شدت حساسیت حسگرهای افکار عمومی نسبت به تحولات کشور، به دلیل بیثباتی در فضای اقتصادی و تا حدی سیاست خارجی کشور به اندازهای بالاست که شاهد آن هستیم که ورود و خروج نقدینگی به بازارهای سرمایه و طلا و ارز به سرعت و با پیامدهای مخرب همراه است.
بازار سرمایه کشور در حالی که میتوانست به مانند بازوی کنترل کننده و هدایت کننده نقدینگی سرگردان عمل کند، اکنون خود به دلیل بیتوجهی به آنچه در فلسفه وجودی آن نهفته، خود قربانی این موج شده است؛ موجی که شاید از این پس رکوردهای بازار سرمایه را در جهتی عکس روال ماههای گذشته رقم بزند.
این نکته برای مسئولان کشور باید یک بار برای همیشه مطرح شود و مورد توجه قرار گیرد: بازار سرمایه هنوز جایگاه خود را در اقتصاد ایران پیدا نکرده و متأسفانه فرهنگ حاکم بر سایر بازارها، در بازار سرمایه نیز مصداق دارد؛ در حالی که این بازار باید با ثباتترین بازار کشور مرجع اولیه و مطمئن ورود سرمایه و جهت دهی و هدایت آن به سمت بخشهای مولد اقتصادی باشد.
اما اکنون بازار سرمایه، به محلی برای کسب سود و سوداگری تبدیل شده است؛ مسألهای که در بازار طلا ارز بیشتر مصداق دارد. سوداگری که به محض احساس خطر از تحولات پیش روی، کمترین ریسک ممکن را در نظر گرفته و اقدام به خروج از بازار میکند.
تغییر این امر نیازمند بازبینی در اهداف بازار سرمایه کشور، زنده کردن فلسفه وجودی آن و قبل از همه و مهمتر از همه قبول این واقعیت از سوی مسئولان است که بازار سرمایه تهران هنوز یک بازار سرمایه نیست و تبدیل آن به یک بازار سرمایه واقعی که دماسنج اقتصاد کشور باشد، نیازمند فرهنگ سازی و واقعیت پذیری از سوی مسئولان و سرمایهگذاران است.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
رفتار گله ای چه اصطلاح علمی باشه یا نباشه از نوعی رفتار حیوانی ناشی شده است که بی عقل و منطق و بررسی صورت می گیرد اگر دقت کنید گاهی مردم به بورس هجوم می ارند و گاهی به خرید ارز و طلا اینجور رفتار گله ای نام دارد توهین هم نیست
به نظر من تحلیل عجولانه و غیر منطقی می باشد خاصیت بازار سهام مانند سایر بازارهای سرمایه ای این است که دچار نوسان می شوند و در همه دنیا این اتفاق قابل مشاهده است و 2000 واحد در مقابل شاخص 88000 زیادنیست و غیر عادی به نظر نمی رسد
سلام، سریعا بروید در بازار مسکن سرمایه گذاری کنید چون بی شک در این بازار افزایش قیمت خواهیم داشت در کوتاه مدت. شک نکنید.
بازار ملک از مهر 94 شروع میشود احمد آقا..حداقل 2 سال دیگه
حمیدجان علیرغم است نه بقول تو علیرقم!
آقا مهدی
از کجا می دانی اگر من پول داشته باشم همین کار را می کنم؟ علم غیب داری؟ شاید خودت همین گونه فکر می کنی و همه را هم مثل خودت می بینی؟ بله ؟ نه جانم اینطور نیست. خیلی ها پول دارند و اینطوری عمل نمی کنند.
Herd Behaviour یک اصطلاح علمی در تحلیل های اقتصادی می باشد، و نویسنده قصد توهین نداشته است.
بازار سهام در مجموع در اختیار 50 شاید هم 30
شرکت برتر است و بقیه شرکتها به اصطلاح برای جور بودن جنس در بورس حاضر هستند .
با توجه به تورم موجود قیمت اکثر شرکتهای
شاخص منطقی است و اصطلاح حباب داشتن
بورس برای خرید سهامهای ارزنده توسط افراد
حرفه ای در بازار منفی می باشد .
آماده گران شدن ملك و آپارتمان باشيد
دوست ناشناس 6:59
درسته كه اين اصطلاح درمباحث علمي جامعه شناسي اقتصاد وجود دارد و به كار مي رود. ولي اينجا يك سايت خبري هست كه مراجعه كنندگانش از عموم مردم هستند نه فقط اقتصاددانان. پس بايد به عرف احترام گذاشت . همين
خوب طبيعيه همه كه توليد كننده يا تاجرنيستند بعضي ها هم اندك سرمايه اي را هم كه دارند در بورس سرمايه گذاري مي كنند تا آنهايي كه توليد كننده هستند چرخ توليدشان بچرخد و آنها هم سودي نصيبشان بشود . در همه دنيا هم اين روند وجود دارد و اصلا چيز بدي نيست. بلكه اصطلاح رفتار گله اي اصطلاح زشت و متاسفانه بي ادبانه اي است
تابناک جان ، فکر نمی کنم تحلیل منطقی از این جریان کرده باشی... چون این عامل ارز که گفتی شاید کمترین و بلکه هیچ تاثیری در موضوع افت شاخص دیروز نداشته باشه.
نه سهام دارم ونه طلا ونه اميدواري. بازار دست دلالان است وبس
بنظر من رشد بورس در ماههای اخیر هیجانی و روانی بوده وحباب دارد واینرا چند استاداقتصاد هم هشدارداده اندامامتاسفانه کسی اهمیت نمیدهدو دود این بی توجهی درآینده تنها به چشم آنهایی خواهدرفت که تمام سرمایه شان را یک شبه برباد میدهندوچه خوشمان بیاید وچه نیاید این اتفاق دیر یازود خواهدافتاد
اگر من هم تو بورس سرمایه گذاری کرده بودم این حرف رو میزدم
بنظر من تو کشور ما هنوز فرهنگ سهامداري زمينه سازي نشده بلکه فرهنگ نوسان گيري رواج داره.
البته این یک اصطلاح در جامعهشناسی اقتصاد هم هست. Herd behavior برداشت بد نکنید
كدام سازمانها و نهادهاي اقتصادي كاملا خصوصي بر بورس و فعاليتهاي كارگزاران بورس نظارت دارند؟!!
چگونه ميشود هنوز ارز تك نرخي نشده است و ارزش واقعي ريال نسبت به ارزهاي ديگر شناور نشده(يعني اقتصاد منجمد) ولي صحبت از طلا و دلار(يعني اقتصاد جهاني)ميشود؟!!
چگونه ميشود هنوز شاخصهاي تاثير گذار بر اقتصاد و ريال نظير cpi,نرخ بهره/hpi/pmiو ديگر شاخصها...وجود ندارند يا اگر هم هستند ولي درگير اقتصاد نيستند؟!!
در كل اين اسمش بورس و فعاليت اقتصادي نيست چون اقتصاد علم است و فرمولهاي خودش را دارد .اولين اصل اقتصاد دادو ستد آزاد بدون رانت است دومين اصل بانك مركزي كاملا آزاد ومستقل و شفاف كه بتواند بر اساس تغيير فاكتورهاي اقتصادي و سياسي ايران و جهان ارزش پول كشور را بر اساس توليد ناخالص ملي كم و زياد كند تا بتواند باعث رشد اقتصادي كشور شود.در كنار ارزش پول باثبات يعني اقتصاد stable فعاليتهاي بورس هم كه متاثر از اقتصاد جهاني و داخل است ميتو اند واقعي تر ملموس تر و حساب شده تر نوسان كند و سرمايه گزاران محترم بر اساس چارچوب و استراتژي هدفمند چه تكنيكال جه فاندمنتال به سودهاي هدفمند برسند.
هنوز که بابک زنجانی محاکمه نشده که بهش می گی زالوصفت !!! منا در اقتصاد رفتار بر اساس انتخاب عقلانی و سود بیشتر است
ضمنا شما خودت هم اگه پول داشته باشی همین کار رو می کنی
والا من که هیچ تحصیلی در رشته اقتصاد ندارم میتونم تشخیص بدم کجای کار اقتصاد این مملکت غلطه چه رسد به خود متخصصین و مسئولین ذیربط!!! بنابراین دوستان خودشونا اذیت نکنن
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.