«میدل ایست آی» مطرح کرد
اعتراضات ایران برای «تغییر رژیم» نیست/ حمایت اسرائیل مطالبات «بحق» معترضان را بی اعتبار میکند
اعتراضات ایران برای «تغییر رژیم» نیست
اظهارات عمومی اخیر موساد اسرائیل مبنی بر حمایت از معترضان «در داخل»، تنها به بیاعتبار کردن مطالبات واقعی و اقتصادی مردم ایران میانجامد.

چنین مداخلاتی به تندروترین عناصر جامعه بینالمللی اجازه میدهد تا یک مطالبه مردمی برای کاهش فشارهای اقتصادی را بهعنوان قیامی علیه دولت تصویر کنند و بدینوسیله تشدید بیشتر تنشها و ادامه محاصره اقتصادی را توجیه نمایند.
به گزارش سرویس بین الملل تابناک، سایت «میدل ایست آی» در مقالهای به قلم دکتر محمدرضا فرزانگان استاد اقتصاد خاورمیانه در مرکز مطالعات خاور نزدیک و خاورمیانه (CNMS) و دانشکده بازرگانی و اقتصاد دانشگاه فیلیپس ماربورگ آلمان به بررسی اعتراضات ایران از دریچه تحریم پرداخته که در ادامه آمده است.
لازم به ذکر است انتشار مقالات خارجی به معنای تایید محتوای آن از سوی تابناک نیست.
سقوط بیسابقه ارزش ریال ایران و تعطیلی متعاقب بازارها در تهران، از سوی بسیاری در غرب از دریچهای محدود و آشنا نگریسته میشود.
در واشنگتن و تلآویو، روایتی که ترویج میشود، روایت «رژیمی در آستانه سقوط» است؛ جایی که شکست اقتصادی بهعنوان مقدمهای برای فروپاشی کامل تصویر میشود.
با این حال، پژوهشهای تجربی من همراه با دیگر همکارانم واقعیتی بسیار پیچیدهتر را نشان میدهد.
آنچه شاهد آن هستیم نه یک انقلاب سیاسی، بلکه تقلاهای ناامیدانه جامعهای است که سپر اقتصادی آن، یعنی طبقه متوسط، بهطور سیستماتیک در نتیجه سیاست غیرانسانی و تنبیهی انزوای بینالمللی توخالی شده است.
عامل اصلی این چرخه مرگبار اقتصادی بر کسی پوشیده نیست.
سیاست تبدیل نظام مالی جهانی به سلاح از سوی آمریکا، از طریق اعمال کارزار «فشار حداکثری» و هدف قرار دادن صادرات نفت ایران، عملاً پساندازهای عمر هر معلم، پرستار و صاحب کسبوکار کوچک ایرانی را نشانه گرفته است.
گازانبر ویرانگر خارجی
بین سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۹، مطالعه ما با استفاده از روشهای کنترل ترکیبی نشان داد که تحریمها به کاهش میانگین سالانهای معادل ۱۷ واحد درصد در اندازه طبقه متوسط ایران منجر شدهاند.
این فقط «فشار اقتصادی» نبود؛ بلکه تخریبی ساختاری بود. میلیونها نفری که زمانی هسته باثبات و میانهروی جامعه ایران را تشکیل میدادند، به «فقیران تازهوارد» تنزل داده شدند.
جنگ سایهای منطقهای با اسرائیل، دولت ایران را به اتخاذ وضعیتی دائمی با اولویت «امنیتمحور» واداشته است.
وقتی اقلام اولیه، از آنتیبیوتیکها تا مواد غذایی اساسی، به کالاهای لوکس تبدیل میشوند، قرارداد اجتماعی صرفاً تحت فشار قرار نمیگیرد، بلکه بهواسطه نیروهای خارجی شکسته میشود.
این محاصره اقتصادی بخشی از یک گازانبر ژئوپلیتیکی گستردهتر است. جنگ سایهای منطقهای با اسرائیل، که با ترورهایی در خاک ایران و حملات نظامی مستقیم آمریکا و اسرائیل علیه ایران در ژوئن ۲۰۲۵ همراه بوده، دولت ایران را به اتخاذ وضعیتی دائمی با اولویت «امنیت در درجه اول» مجبور کرده است.
پژوهش من درباره نظامیسازی اقتصاد ایران نشان میدهد که این تهدیدات خارجی، محیطی ایدهآل برای نهادهای وابسته به دولت فراهم میکند تا به بهانه «دفاع ملی» کنترل خود را بر منابع باقیمانده محکمتر کنند.
این تجاوز خارجی، اصلاحات را تسهیل نمیکند؛ بلکه آن را خفه میکند.
علاوه بر این، اظهارات عمومی اخیر موساد اسرائیل مبنی بر حمایت از معترضان «در داخل»، تنها به بیاعتبار کردن مطالبات واقعی و اقتصادی مردم ایران میانجامد.
چنین مداخلاتی به تندروترین عناصر جامعه بینالمللی اجازه میدهد تا یک مطالبه مردمی برای کاهش فشارهای اقتصادی را بهعنوان قیامی علیه دولت تصویر کنند و بدینوسیله تشدید بیشتر تنشها و ادامه محاصره اقتصادی را توجیه نمایند.
پارادوکس بیثباتی
سیاستگذاران غربی اغلب فرض میکنند که اگر جامعهای به اندازه کافی تحت فشار قرار گیرد، نتیجه آن یک «تغییر رژیم» شفاف و قاطع خواهد بود.
پژوهش مشترک من با استفاده از دادههای دو دهه گذشته این فرض را رد میکند.
ما دریافتیم که تحریمهای با شدت بالا، اگرچه خطر جنگ داخلی سازمانیافته و کودتا را کاهش میدهند — تا حدی به دلیل اثر ملیگرایانه «همبستگی پیرامون پرچم» در برابر دشمنان خارجی —، اما همزمان مانند زودپز، بینظمی مدنی و تروریسم را تشدید میکنند.
تحریمها به دولت جدید منجر نمیشوند؛ بلکه جامعهای قطبیتر و ناامنتر بهوجود میآورند.
وقتی یک شهروند میبیند که ارزش پول ملیاش نصف میشود و همزمان اخبار فساد سیستماتیک منتشر میشود، هزینه فرصت شورش تقریباً به صفر میرسد.
در یک جامعه دیجیتالِ بهشدت متصل، پنهان کردن این نابرابریها ناممکن میشود؛ همانگونه که در انتشار اخیرمان آن را تأیید کردهایم. «طبقه متوسطِ فقیرشده» اکنون میتواند بهصورت لحظهای شکاف میان رنج خود و نخبگانی را ببیند که از اقتصاد سایهایِ ایجادشده توسط تحریمها سود میبرند.
مطالبه آینده، نه فروپاشی
تفکیک میان مطالبه مردم ایران برای اصلاحات نهادی و تمایل غرب به فروپاشی دولت، امری حیاتی است.
تراژدی راهبرد کنونی آمریکا و اسرائیل این است که دقیقاً همان بخش از جامعه را نابود کرده که بیشترین توان را برای پیشبرد آیندهای باثبات، اصلاحطلبانه و کمتنشتر دارد.
ایرانیانی که امروز در خیابانها هستند، خواهان فروپاشی کشورشان نیستند؛ آنان بازگرداندن کرامت، گشایش اقتصادی و پایان دادن به مجازات جمعیای را میطلبند که زندگیشان را تهی کرده است.
تراژدی راهبرد کنونی آمریکا و اسرائیل این است که همان بخش از جامعه، یعنی طبقه متوسط، را نابود کرده که بیشترین توان را برای فشار بهسوی آیندهای باثبات، اصلاحطلبانه و کمتر تقابلی دارد.
با تضعیف این مرکز، قدرتهای خارجی در کنار مشکلات ساختاری داخلی مانند فساد بالا، سپر میانهرویی را از میان بردهاند که معمولاً تغییر تدریجی را بر خشونت آشفته ترجیح میدهد.
ریال ممکن است در نهایت تثبیت شود، اما بافت اجتماعی به این آسانی ترمیمپذیر نیست.
میان نظام سیاسیای که بقا را در اولویت میگذارد و ائتلافی غربی که از جنگ اقتصادی بهره میگیرد، مردم ایران از آینده خود فشرده و کنار زده میشوند.
دادهها نشان میدهد بحران کنونی نشانه جامعهای در محاصره است و تا زمانی که سیاست مجازات جمعی با دیپلماسی واقعی جایگزین نشود، چرخه بیثباتی تنها عمیقتر خواهد شد.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
وقتی در اعتراض گوش شنوایی نیست چه راه دیگه داری؟
اینا که منفی می زنند از نسل اسرائیل وسربازانشن
دقیقن بهترین راه حل عبور از بحران فعلی همینه!
بخدا ما مردم عادی فقط یک زندگی معمولی ،آرام و با ثبات میخواهیم که فقط یکم امید به آینده توش باشه .اینکه بدونیم بعد از ده پانزده سال کار و تلاش میتونیم یک سرپناه و یک لقمه نان بی دغدغه داشته باشیم .بچه هامون را در امنیت بزرگ کنیم همین
من از قوه قضائیه درخواست دارم با مفاسد اقتصادی چه آقازاده چه غیر آقازاده برخورد جدی و در ملأ عام اعدام و تمام زندگی او به بیت المال برگردد همه چیز خود بخود خوب میشود شک نکنید
آنقدر بدبخت نیستیم کا نتانیاهو بخاد دلسوزی این کفتار پیر اگه راست میگه مردم غزه را از لند بیرحمی آزاد کنه مردم ما خودشون بلد هستن چیکار کنم
آهان یعنی این همه رانت و اختلاس هیچ تاثیری در این همه فقر و تورم نداشته!!!
الان دقیقا منظورت کدوم آرامش اقتصادی است؟!!! و این که این همه اختلاس و رانت کار اسراییل و آمریکاست ؟!
آنقدر بودجه های بیجا به اورگانهای غیر ضروری داده شده که اثرش درجامعه برانگیخته شده باعث تورم شدید سده
اگر آمریکا نبود روسیه نبود انگلیس نبود بقول امام نه شرقی نه غربی اگر فقط ما بودیم دنیا گلستان بود
یعنی مثل این کامنت ها را از اکانت اسرائیلی باید دید یا از ناآگاهی!!؟
چه لکه ننگ باشه چه نباشه چه هرچیزدیگه.این ربطی به مشکلات ما نداره.مشکلات ما ناشی از ناکارآمدی،فساد،نالایقی وعدم شایستگی میسئولان،رانت وبیعدالتی،سیاستهای غلط وتکرار اون،عدم روابط سودمند باجهان و...هست.نه اسرائیل وامثال اون
مردم باید مواظب باشند اسراییل و آمریکا دوست اما ایرانیان نیستند
مرگ بر آمریکا و صهیونیست و حامیان آن . مرگ بر وطن فروش مزدور خائن . مرگ بر تحریم کنندگان . مرگ بر رانت خوار و اختلاس گر
قطعا که به اسرائیل و آمریکا مشکلات اقتصادی ما ربطی نداره ولی مسئولین ایران هم باید خودشونو جمع کنن و پزشکیان بیکفایت ترین و بی عرضه ترین رئیس جمهور تاریخ ایران هم باید فورا استیضاح بشه و مسببین مشکلات اقتصادی و سیاسی هم باید محاکمه بشه
مردم برای گرانی و حذف دلار در ایران راهپیمایی میکنند هیچ ربطی ب آمریکا و اسرائیل
ندارد ک خودشونو نخود هر آشی میکنند نجاستها
یعنی شما میفرمایید گرانی و تورم هیچ ربطی به شدیدترین تحریم ها تحمیلی طی این ۵۰ سال و جنگ های تحمیل شده توسط دشمن خارجی نداره؟؟
ایول درست گفتی
مرگ بر اسرائیل قصاب کودک کش سگ هار خدا ناباور
دقیقا درست فرمايش کردید این شیطان بزرگ به همه جا حمله می کنه و کشورها رو غارت می کنه به ونزوئلا هم رحم نکرد
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.