استاد دانشگاه آلاباما آمریکا در گفتگو با تابناک:
آمریکا میخواهد عراق عرصه ای برای تقابل با ایران باشد/ گروههای مقاومت آخرین سد آمریکا هستند
پروفسور نادر انتصار معتقد است تردیدی وجود ندارد که راهبرد بلندمدت و کلان واشنگتن، تبدیل عراق به مهرهای دیگر در جنگ دیرینه آمریکا علیه ایران است.

به گزارش خبرنگار بین الملل تابناک، سفر سردار اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، به عراق در شرایطی انجام شده که اختلاف میان دولت علی فالح الزیدی و کتائب حزبالله بر سر منطقه راهبردی جرفالنصر به مرحله حساسی رسیده است و احتمال برخورد نیروهای دولتی با یکی از قدرتمندترین گروههای مسلح عراقی افزایش یافته بود.
بیشتر بخوانید:
رویترز در خصوص این سفر گفته است که قاآنی در مذاکرات بغداد برای جلوگیری از تشدید تنشها حضور داشته و توافقی میان دولت عراق و کتائب حزبالله با میانجیگری رهبران سیاسی شیعه حاصل شده است.
بر اساس این گزارش، قرار است نیروهای دولتی وارد جرفالصخر شوند و نیروهای کتائب حزبالله به مناطق دیگری منتقل شوند. این توافق در شرایطی حاصل شد که بغداد برای ورود نظامی به منطقه آماده شده بود.
در خصوص این موضوع خبرنگار تابناک گفتگویی با پروفسور نادر انتصار رئیس دانشکده علوم سیاسی دانشگاه آلاباما آمریکا انجام داده که در ادامه آمده است.
کتاب «ماراتن مذاکرات هستهای، از سعدآباد تا کوبروگ» به قلم نادر انتصار رئیس دانشکده علوم سیاسی دانشگاه بوستون و کاوه افراسیابی، استاد دانشگاه بوستون آمریکا از جمله آثار انتصار به شمار میرود. همچنین کتاب «سیاست کردها در خاورمیانه» از جمله آثار شناخته شده انتصار است که ابعاد سیاسی و اجتماعی ادغام کردها در جریان اصلی زندگی سیاسی-اجتماعی در ایران، عراق و ترکیه را تحلیل میکند.
*سفر اخیر سردار اسماعیل قاآنی به عراق در شرایطی انجام شد که تنشها میان دولت عراق و کتائب حزبالله بر سر منطقه راهبردی جرفالصخر رو به افزایش بود. این سفر تا چه اندازه نشاندهنده نگرانی تهران از احتمال ایجاد شکاف در ساختار سیاسی و امنیتی شیعیان عراق است؟ آیا باید این سفر را صرفاً تلاشی برای میانجیگری دانست یا اینکه پیامدها و ملاحظات راهبردی گستردهتری درباره نقش آینده ایران در عراق به همراه دارد؟
نخستوزیر عراق، علی فالح کاظم الزیدی، از زمان به قدرت رسیدن، مهار استقلال عملیاتی گروههای مختلف شبهنظامی شیعه را در دستور کار خود قرار داده است.
اقدامات الزیدی موجب افزایش تدریجی تنشها میان گروههای مقاومت عراق و ساختار امنیتی این کشور شده و نگرانیهای امنیتی ایران را نیز افزایش داده است.
به احتمال زیاد، هدف از سفر اخیر سردار قاآنی به عراق، ارزیابی مستقیم و میدانی ایران از وضعیت رو به وخامت و تحولات جاری در این کشور بوده است.
*گزارشها حاکی از آن است که قاآنی نقش مستقیمی در تسهیل مذاکرات میان دولت عراق و کتائب حزبالله ایفا کرده و به جلوگیری از وقوع یک رویارویی نظامی احتمالی کمک کرده است. این تحول چه چیزی را درباره میزان نفوذ ایران بر گروههای سیاسی و مسلح عراقی آشکار میکند؟
اگرچه نفوذ ایران در عراق طی سالهای اخیر، بهویژه در دوران دولت الزیدی، کاهش یافته است، اما ایران همچنان از ظرفیتها و اهرمهای نفوذ متعددی در عراق برخوردار است و روابط نزدیکی با نیروهای مقاومت شیعه در این کشور حفظ کرده است.
بهطور خلاصه، نفوذ ایران بر گروههای مسلح و عرصه سیاسی عراق همچنان وجود دارد، اما این نفوذ لزوماً فراگیر و تعیینکننده نیست.
اقتصاد عراق بهشدت تحت سلطه و فشار آمریکا قرار دارد
*دولت جدید عراق بر ضرورت ایجاد انحصار حاکمیت در زمینه سلاح و قرار گرفتن تمامی تسلیحات تحت کنترل دولت تأکید کرده است؛ در مقابل، گروههای مقاومت مشروعیت خود را ناشی از نقششان در مبارزه با اشغالگری آمریکا و مقابله با داعش میدانند. آیا امکان سازگار کردن تلاشهای دولت عراق برای تقویت حاکمیت ملی با تداوم حضور سیاسی و نظامی گروههای مقاومت وجود دارد؟
از برخی جهات، دولت عراق در موقعیتی دشوار و گرفتار میان دو وضعیت متعارض قرار گرفته است.
دولت عراق، مانند اکثر دولتهای دارای حاکمیت ملی، خواهان ایجاد انحصار در اختیار داشتن و استفاده از سلاح است. بااینحال، در عمل، عراق از حاکمیت کامل برخوردار نیست.
اقتصاد این کشور بهشدت تحت سلطه و فشار آمریکا قرار دارد و عراق همچنان برای نحوه و شرایط استفاده از درآمدهای ارزی خود به اجازه واشنگتن نیازمند است.
نخستوزیر، الزیدی، همچنین در برابر فشارهای آمریکا و تهدیدهای مستمر این کشور تسلیم شده و به محدود کردن قابلتوجه روابط عراق با ایران و گروههای شیعه نزدیک به ایران که با سلطه واشنگتن بر رفتار سیاسی و اقتصادی خود مخالفاند، تن داده است.
گروههای مقاومت شیعه عراق مانع تحقق اهداف واشنگتن بوده اند
*این تحولات در شرایطی رخ میدهند که فشارهای آمریکا برای محدود کردن نفوذ ایران در عراق رو به افزایش است. بحران جرفالصخر تا چه اندازه میتواند بخشی از راهبرد گستردهتر آمریکا برای بازآرایی موازنه قدرت در عراق و تضعیف محور مقاومت تلقی شود؟ در صورت تداوم فشارها بر گروههای مقاومت، چه سناریوهایی را برای آینده روابط ایران و عراق و همچنین موازنه قدرت در سطح منطقه پیشبینی میکنید؟
تردیدی وجود ندارد که راهبرد بلندمدت و کلان واشنگتن، تبدیل عراق به مهرهای دیگر در جنگ دیرینه آمریکا علیه ایران است.
عملیات گروههای مقاومت شیعه عراق تاکنون مانع تحقق اهداف واشنگتن در این زمینه شده است.
اگر این گروهها مهار شوند یا به حاشیه رانده شوند، آنگاه زمینه برای واشنگتن فراهمتر خواهد شد تا جبهه دیگری را در چارچوب تقابل بیوقفه خود با ایران بگشاید.
تابناک را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نظرات بینندگان
هنوز دیدگاهی منتشر نشده است.
دیدگاه خود را بنویسید
سایت تابناک از انتشار نظرات حاوی توهین و افترا و نوشته شده با حروف لاتین (فینگیلیش) معذور است.