اقتصادی

در یک دفتر کسل کننده که با نور لامپ نئون روشن است، در عمق مرکز شهر دیره در دبی، یک ایرانی میانسال پشت میز کارش نشسته و از میان شش خط تلفنی که روی میزش است، همواره از یکی به دیگری می‌رود و مرتباً انگشتش روی شماره‌های ماشین حساب جابجا می‌شود. این فرد میانسال، دلال ارزی است که به خرید و فروش و جابجایی ریال با دیگر ارز‌ها در سطح بین‌المللی مشغول است.

در پی سخنانی مبنی بر ادامه روند سیاست محرک اقتصادی در آمریکا و پس از آنکه دلار به پایین‌ترین میزان برابری خود در ده ماه گذشته در برابر یورو رسیده است، بهای جهانی طلا رو به افزایش گذاشت و کار‌شناسان بر این باورند که ادامه این روند در هفته‌های آتی بسیار محتمل است.

امروز شمس‌الدین حسینی، وزیر اقتصاد با اشاره به محدودیت‌هایی ایجاد شده از سوی غرب برای کشور و با اشاره به تغییر الگوی تجارت خارجی کشور، از حرکت به سمت حذف تدریجی دلار و یورو از سبد تجارت خارجی کشور خبر داد؛ حرکتی که به گفته مهدی تقوی، شاهکار نیست، بلکه راهی است که غرب ما را مجبور به گام برداشتن در آن کرده است.

پارلمان بخش خصوصی کشور در بیانیه‌ای، خواسته‌ها و شروط خود را برای اجرای مرحله دوم هدفمندی یارانه‌ها اعلام کرد. در این بیانیه، فعالان اقتصادی خواستار مشروط شدن اجرای فاز دوم به ایجاد ثبات اقتصادی در کشور شده‌اند.

در حالی ‌که نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی برای آذر ماه برابر با ۲۷.‌۴ درصد اعلام شده و در جایی که همین نرخ تورم نیز نشان از افت شدید قدرت خرید افراد دارد، هنوز بسیاری بر این باورند که نرخ تورم اعلامی از سوی بانک مرکزی با واقعیات جامعه بسیار فاصله دارد. پروفسور استیو هانکه در آخرین مطلب خود پیرامون اقتصاد ایران با اشاره به این موضوع، ارائه آمار غیر واقعی را در کشورهای که دچار تورم حاد هستند، عادی می‌داند.

واحد اطلاعات اقتصادی اکونومیست در آخرین گزارش خود، به وابستگی ایران و بودجه سال ۲۰۱۳ به نفت اشاره و ادامه این روند را برای ایران بسیار خطرناک توصیف کرده است.همچنین این گزارش از وابستگی شدید ایران به چین در فروش نفت نیز به عنوان یکی از موقعیت‌های خطرناک ایران نام برده است. این گزارش روش‌های دور زدن تحریم‌ها از سوی ایران را فضای مانور ایران دانسته و دیپلماسی ایران را نیز بسیار فعال خوانده است.

این برای چندمین بار است که آمار کاهش صادرات نفت ایران، از سوی برخی مسئولین اعلام می‌شود و وزارت نفت آن را تکذیب می‌کند. و باز برای چندمین بار است که با اعلام کاهش صادرات، رسانه‌های خارجی به سرعت مشغول بازتاب آن می‌شوند و تکذیبیه‌های وزارت نفت هیچ کجا بازتابی ندارد. آیا باید آمار کاهش ۴۰ درصدی صادرات را پذیرفت یا تکذیبیه وزارت نفت را؟

طرح مهرآفرین دولت و استخدام‌های در حجم انبوهی که دولت با گذاشتن اختیارات خود در طبق اخلاص و تقدیم آن به استانداران، درصدد رسیدن به آن است، هرچند در ظاهر کمی پیچیده و گنگ به نظر می‌رسد، تکه‌ای مهم از پازلی بزرگ است که در ذهن دولت احمدی‌نژاد نقش بسته؛ پازلی که دیر یا زود، می‌توان ابعاد بزرگتری از آن را ترسیم کرد. از هم اکنون گویا روند استخدام ها در استان فارس آغاز شده است.

در حالی ‌که توافقات کلی برای انجام دور بعدی مذاکرات هسته‌ای میان ایران و ۵ + ۱ انجام گرفته، واشنگتن پست در مطلبی، به این موضوع اشاره نموده و به افشاگری درباره هدف تحریم‌های جدید علیه اقتصاد کشور پرداخته است.

محسن رضایی در همایش مجمع اسلامی کارکنان بانک‌ها گفت: یک شتابزدگی به خرج داده شود، می‌بینیم که بدهی بین بانک‌ها با بانک مرکزی زیاد می‌شود و یک حجم پول عظیمی آن هم پول پرقدرت، مانند برف از بالای قله می‌آید و وقتی می‌خورد کف این دره، آثار بسیار بزرگی پدید می‌آورد؛ بنابراین، بازار پول از نقاط بسیار حساس اقتصاد کشور است و نمی‌شود با آن شخصی و سلیقه‌ای برخورد کرد.

برداشت ایران از میادین مشترک نفت و گاز در دریای خزر و به ویژه خلیج فارس، همواره یکی از مهمترین موضوعات اقتصادی و راهبردی کشور بوده است، حال آن که در سالیان گذشته، کشورهای همسایه با بهره از توان سرمایه‌گذاران خارجی و بهره‌وری از تکنولوژی‌های مدرن و روز دنیا، سهم خود را از این میادین به شدت افزایش داده‌اند؛ اما جایگاه کشور ما در این میان به دلایل گوناگون در خور توجه نیست.

هرچند رئیس‌جمهور در مصاحبه‌های تلویزیونی خود، همواره از رشد اقتصادی کشور به یکی از شاخص‌های نشان‌دهنده پیشرفت اقتصادی در دولت نهم و دهم یاد می‌کند و همچنین رشد اقتصادی کشور را بیش از ۵ درصد می‌داند، گویا آمار و بررسی‌های دیگری در این میان هست که نه تنها رشد اقتصادی کشور را مثبت نمی‌دانند، بلکه آن را منفی ۹ دهم درصد می‌دانند.

در حالی ‌که غرب و آمریکا، تحریم‌های اخیر خود را با هدف قطع ورود فلزات گرانبها به ویژه طلا به ایران وضع کردند، فشار بیش از اندازه این کشور‌ها بر ترکیه، که بزرگترین صادرکننده طلا به ایران است، بیش از همیشه موجب ناراحتی سیاستمداران ترک شده است، تا جایی که وزیر اقتصاد این کشور، ظفر کاگلیان، دیروز در سخنانی شدیداللحن خطاب به اتحادیه اروپا گفت: بروید دنبال کسب و کار خودتان.

رییس‌جمهور صبح امروز در مراسم بهره‌برداری رسمی از اولین طرح ذخیره‌سازی گاز طبیعی در خاورمیانه در مخزن سراجه قم، گفت: تا پایان دولت دهم برداشت گاز ایران از میدان مشترک پارس جنوبی دو برابر می‌شود.

از زمان واگرایی نرخ ارز در بازار آزاد با ارز مرجع، همواره یک پرسش بزرگ برای بسیاری از مردم و کار‌شناسان مطرح بود؛ این که مابه‌التفاوتی که از این واگرایی در نرخ ارز ناشی می‌شود، به کجا می‌رود؟ بسیاری بر این باورند که دولت این مابه‌التفاوت را در راستای اهداف خود از جمله کسری بودجه و پرداخت یارانه نقدی استفاده می‌کند؛ مسأله‌ای که رئیس‌جمهور کلاً منکر آن است و قویاً آن را تکذیب می‌کند. اما آیا حرف و عمل دولت، یکی است؟

از هم اکنون تقریباً همه اشارات معطوف به کسری بودجه شدیدی است که در بودجه سال جاری به وقوع پیوسته است و همچنین نگاه‌ها به سمت دولتی است که قرار است در سال آینده زمام کشور را با مشکلات عدیده اقتصادی در دست گیرد. کسری بودجه سال جاری و چگونگی طراحی بودجه سال آینده دو معضل اساسی برای سیاست گذاران و تصمیم گیران است. به خصوص در جایی که فروش نفت کشور به دلیل تحریم با مشکلات خاصی مواجه شده. اما آیا دولت تعمدی در تأخیر ارائه لایحه بودجه به مجلس دارد.